• Fokke de Jong laat het braakliggende terrein zien waar Soesterhof moet komen.

    Foto: Anne Vernooij
  • Een sfeerimpressie van het nieuwe Soesterhof.

    Foto: vereniging Soesterhof

Een duurzame droomwijk ontwerpen buren zelf

De nieuwe serie 'Duurzaam in Amersfoort' belicht een aantal in het oog springende initiatieven die hetzelfde doel hebben: De wereld een beetje groener maken. Deze week bewoners die zelf hun eigen duurzame wijk ontwerpen: Soesterhof. 'Waar mensen graag bij elkaar op de koffie komen.'door Anne VernooijMet de buurtjes een nieuwe duurzame woonwijk realiseren. Dat is het streven van een groep actieve bewoners uit het Soesterkwartier. Gezamenlijk ontwerpen zij Soesterhof: een ecologische droomwijk. Op een groot braakliggend terrein tussen de Wagenwerkplaats, het rangeerterrein en de Soesterweg willen zij hun droom waarmaken. Het stenige, langgerekte stuk grond is afgescheiden van de Soesterweg door een troosteloze geluidswal, ooit gebouwd om de oude wijk erachter te beschermen tegen het geluid van voortdenderende treinen. Fokke de Jong wijst de plek aan, hier wil hij energieneutraal wonen met zijn gezin en fijne buren: ,,Het is inspirerend om het samen te doen met mensen met wie je een missie en een visie deelt."De missie van de bewoners past goed in het streven van de gemeente Amersfoort om in 2030 een CO2-neutrale stad te zijn. Energieneutraal en zelfvoorzienend zijn hier de thema's: zonnepanelen op de daken, groene dakterrassen en een gezamenlijke binnentuin met moestuin voor de hele buurt. Fokke legt uit waarom hij graag energieneutraal wil wonen: ,,Ik ben niet graag afhankelijk van landen als Rusland en Saudi-Arabië waar nu een groot deel van de olie en het gas vandaan komt. Maar goed, iedereen heeft weer een eigen reden om energieneutraal te willen wonen. Ons energieverbruik groeit in ieder geval nog steeds op jaarbasis met drie opgroeiende kinderen." Of het hoogste ambitieniveau energieneutraal wonen werkelijkheid wordt weet hij niet, in ieder geval 'energiezuinig en waar mogelijk zelfvoorzienend'. ,,In de ideale situatie vangen we zelf regenwater op om de toilet door te spoelen en de tuin te sproeien." Het droomhuis van Fokke is licht, maar hoeft geen grote tuin te hebben. ,,Als er maar een grote gezamenlijke tuin komt en veel groen. Bomen zorgen ook weer voor schaduw, daar moet je rekening mee houden als je zonnepanelen op het dak plaatst.",,Toch zijn er nog heel wat beren op de weg voordat we de plannen kunnen realiseren", zegt Fokke bezorgd. De NS is eigenaar en die moet bereid zijn om de grond aan hen te verkopen, bovendien mag deze grond momenteel niet eens bebouwd worden. De heer Heino Abrahams, projectmanager bij de gemeente Amersfoort toont zich een stuk optimistischer. Hij verwacht niet dat een commerciële partij zich zal melden om een bod op de grond te doen in de huidige economische crisis, en zéker niet voordat alle vergunningen om überhaupt te mogen bouwen rond zijn. ,,De milieuvergunning moet aangepast worden met betrekking tot het rangeren van treinen met gevaarlijke stoffen. Die aanpassing verwachten we halverwege volgend jaar."Abrahams is een groot voorstander van het burgerinitiatief. ,,De ecologische wijk Soesterhof is de kiem van het denken voor de geplande woningen op de Wagenwerkplaats." Tegen het rangeerterrein aan wil de gemeente in de toekomst vijfhonderd woningen gaan bouwen. ,,Je kunt wel een aannemer opdracht geven om duurzame woningen neer te zetten zoals in Nieuwland, maar uit onderzoek is gebleken dat mensen in die wijk juist meer energie en water verbruiken. Bewoners is nooit verteld hoe ze met zulke woningen om moeten gaan: Als mensen de ramen wagenwijd openzetten in de winter dan werkt het niet. Het gedrag van mensen is belangrijk." De toekomstige bewoners van Soesterhof daarentegen kiezen gezamenlijk bewust voor een duurzame wijk.Ook 'sociale duurzaamheid' is een belangrijke peiler. Het grootste kapitaal van het Soesterkwartier is volgens Fokke 'het sociale aspect': ,,De basis is dat je bereid bent om bij elkaar op de koffie te komen. Daarom gaat het ons uiteindelijk lukken om deze nieuwe wijk te bouwen. De bewoners hebben gezamenlijk al veel bereikt, bijvoorbeeld om hun huidige oude woningen energiezuiniger te maken: ,,Daarvoor moesten we geen gêne hebben om onze energierekeningen op tafel te leggen en te vergelijken." Ook basisschool de Kubus waar de kinderen op school zitten heeft zonnepanelen gekregen. ,,Omdat de bereidheid onder de mensen groot is om hierin te investeren."De volgende stap in het proces nadert Binnenkort presenteert vereniging Soesterhof het stedenbouwkundige ontwerp. Simon de Jong is één van de bewoners die zich hiermee bezighoudt. ,,Door mijn baan als productontwerper weet ik hoe creatieve processen verlopen, maar van zo'n grote schaal heb ik geen verstand. Het is leuk om het met elkaar te doen." De tijd van dromen over de ideale wijk is inmiddels voorbij: ,,We bekijken nu wat de woonwensen zijn, hoeveel woningen er komen en hoe de straten eruit gaan zien." Maar ook op vragen of de huizen in een rij komen te staan of geschakeld gebouwd gaan worden, geeft het ontwerp een antwoord. En waar de toekomstige bewoners hun auto moeten parkeren en op welke plek de grote collectieve tuin zal komen.,,De exacte architectonische stijl laten we nu nog even in het midden. Misschien schakelen we wel verschillende architecten in en kan iedereen zijn eigen gevel ontwerpen." Eén architect voor de hele wijk is een andere mogelijkheid. Een voordeel is dat er in het Soesterkwartier opvallend veel architecten en stedenbouwkundigen wonen. De wijk zal volgens Simon een mengvorm krijgen. Modern, maar wel aansluitend bij de sfeer van de vooroorlogse woningen uit het Soesterkwartier. Aan alle toekomstige bewoners is vooraf de volgende vraag gesteld: 'Wat voor smaak krijg je in je mond als je jouw nieuwe straat inkomt?' Voor Simon is het duidelijk: ,,Fris, en bovenal gezellig. Wij leren elkaar nu goed kennen voordat we er gaan wonen. Of ik prettige buren heb, daar hangt een groot deel van mijn woongenot vanaf."