• Carla Emmen temidden van haar werk in het atelier aan huis in de Amersfoortse wijk Nieuwland.

    Hans Vos

Voor Carla Emmen is Nieuwland een grote vijver om uit te vissen 

Van een dorp naar een stadswijk met een tienvoudig inwonertal. Groot zijn de verschillen tussen Ammerstol en Nieuwland in Amersfoort. Toch kost het kunstenares Carla Emmen minder moeite dan gedacht om deze te overbruggen.

Hans Vos

Vanuit haar atelier op de benedenverdieping van haar woonhuis heeft Carla Emmen een mooi uitzicht op de stadstuin van Nieuwland, het park in de Amersfoortse wijk dat eigendom is van de bewoners. Op mooie dagen opent de kunstenares, gespecialiseerd in het maken van tekeningen, schilderijen en illustraties, graag haar deuren. Dan laat zij de leerlingen van haar teken- en schilderlessen stoeien met kleuren in de buitenlucht. Jong zowel als oud. Van deze interactie doet zijzelf ook weer inspiratie op. ,,Een fijne wisselwerking, ik zou niet zonder kunnen.''

Sinds oktober 2015 is de 52-jarige Carla Emmen actief in Amersfoort. Dankzij een nieuwe liefde maakte zij voor het eerst kennis met de stad van de Kei, en met de wijk Nieuwland in het bijzonder. Haar band met Ammerstol, een gehucht aan de noordzijde van rivier de Lek, is nog steeds intact. Het meer dan honderd jaar oude huis met atelier, waarin zij jarenlang woonde en werkte, staat sinds de verhuizing in de verkoop. Doordeweeks pendelt zij met enige regelmaat tussen beide locaties. Dat dat heen-en-weer-gereis nogal eens ten koste gaat van haar werktijd, neemt zij voor lief.

FIETSEND PROMOTIE Aan de voorzijde van de Nieuwlandse middenwoning staat een fiets met een opvallende reclame-uiting op de beide tassen. Haar naam én beroep vallen iedere bezoeker of passant in één oogopslag op. Het is bovendien een middel om, fietsend door de nieuwe woonomgeving, haar passie te promoten. Ook de verspreiding van haar visitekaartjes via supermarkten werpt de eerste vruchten af. ,,Zo ben ik het langzaamaan aan het opbouwen'', zegt Carla Emmen, gezeten aan de grote tekentafel in haar atelier.

Van 1500 inwoners in Ammerstol naar 15.000 in Nieuwland, naar meer dan 150.000 in héél Amersfoort. ,,Nooit heb ik zo'n grote vijver gehad om uit te vissen.'' De eerste buit is aanmerkelijk groter dan zij had verwacht. ,,Er wonen hier zoveel kinderen, ik heb nu al twee groepjes kunnen formeren.'' Carla Emmen geeft ook les op scholen en zet zich als docente op vrijwillige basis in voor wijkbewoners (in ontmoetingscentrum De Herberg), voor asielzoekers en verstandelijk gehandicapten. ,,Dat doe ik niet alleen uit maatschappelijke betrokkenheid, maar ook om bekendheid te krijgen.''

Vanwege de praktische rompslomp die de verhuizing met zich meebracht en de in gang gezette acquisitie is zij de laatste maanden amper toegekomen aan haar eigen creatieve werk. ,,Ik heb er even de rust en de inspiratie niet voor, maar dat komt wel weer.'' De glimlach die op haar gezicht verschijnt, is veelbetekenend. Achter het project 'koffie en thee' - een serie schilderijen over deze bekende producten - hoopt zij weldra vaart te kunnen zetten. Het is het min of meer logische vervolg op de thematische reeks 'keukenschilderijen' die zij heeft afgerond. ,,Voor mij is het in zekere zin een experiment. Ik ben nieuwe materialen aan het uitproberen om op te kunnen schilderen met acrylverf, inkt en pigmenten.  Alles door elkaar gebruiken, dat vind ik het leukst.''

WOORDSPELINGEN Carla Emmen verrijkt veel van haar creaties met grappige dan wel vindingrijke woordspelingen. ,,Die mag ik graag uitbeelden, ja. Ook door middel van photoshoppen.  Naast mijn schilder- en tekenwerk maak ik beeldcolumns, meestal in kindertaal. Daar heb ik helemaal geen atelier voor nodig, die kan ik overal en altijd maken. Ik ben nog op zoek naar een medium dat ze wil publiceren'', zegt zij, terwijl zij een paar voorbeeldboekjes uit een kast plukt. ,,Ach, ooit komen ze vast wel goed terecht.'' Kinderen  - ook uit de eigen familie - voeden haar met prachtaal. ,,In vrijwel alles wat ik hoor, bijvoorbeeld als ik op onze kleinzoon pas, zie ik wel iets.'' Van 'kijk er zit een gat in de lucht' (de maan die achter de wolken schijnt) tot 'ik heb krab' (jeuk). 

Het kan niet anders of elk plaatje met tekst dat Carla Emmen heeft gemaakt, bezorgt de kijker en lezer een blij gevoel. ,,Ook de Belgische taal bevat veel  woorden waarin ik meteen beelden zie. Neem  buitenwipper,  dat uitsmijter betekent. Uitsmijter heeft in onze taal meerdere betekenissen. Héél inspirerend. Een meisje zei eens tegen mij:  'mijn spakenbewaker is stuk'.  Zij bedoelde haar jasbeschemer. Tja, wat dekt de lading beter? Hahaha.'' Zij is van jongs af aan een doener. Aan de vakschool in Schoonhoven volgde zij een opleiding tot juwelier en goudsmid. Eigengemaakt werk verkocht zij op markten en op festivals. ,,In Schoonhoven blijven veel afgestudeerden hangen. De bedrijven daar nemen alleen de allerbesten aan. Ik behoorde daar helaas niet toe.''

OMMEZWAAI Uiteindelijk stond de natuurlijke aanleg voor tekenen en schilderen aan de basis voor een ommezwaai in haar werkzame leven. Nadat zij lessen in beide disciplines had gevolgd, koos zij definitief voor een nieuwe route. ,,En toen ik moeder werd, konden mijn kinderen in het atelier spelen, als ik teken- en schilderles gaf. Dat was een prettige, praktische bijkomstigheid.'' Zonder scherpe kijk op dingen krijgt zij niets uit haar vingers. ,,Door goed om mij heen te kijken naar ritmes, vormen en kleuren, probeer ik op papier, doeken en op het scherm van mijn computer een sfeer te creëren. Ik ga net zolang door tot ik voor mijn gevoel het ideaalbeeld heb bereikt.'' Van deze doortastende werkwijze hebben veel van haar leerlingen, aan wie zij kennis en ervaring overdraagt, profijt.

In Nieuwland heeft zij een uitdagende, nieuwe start gemaakt. Met muziek op de achtergrond krijgt zij inmiddels ook de Amersfoorters aan het tekenen en schilderen. Van eigenwijze pubers tot overenthousiaste senioren. ,,Het slaat aan, ja. Laatst nog bij een mevrouw van tegen de zeventig. 'Oh, wat heerlijk', zei zij tegen mij. 'Zodra ik thuis ben, zet ik een cd met klassieke muziek op en dan komen er vast de mooiste dingen tevoorschijn'. Geweldig toch?'' Fascinerend om te zien is het werk van tieners die zij aanspoorde een door haar op papier voorgedrukt drakenkopje te completeren met hun fantasie. Het resultaat is verrassend veelzijdig. ,,Ik ben heel erg trots op hen.'' En dat is aan het gelaat van Carla Emmen te zien.