• Marc de Haan

Hoogleraar Rudi Westendorp over ouder worden

Bart Verreijt

AMERSFOORT De derde levensfase, die rond het vijfenvijftigste levensjaar ingaat, moeten mensen zelf van een invulling voorzien, betoogt hoogleraar ouderengeneeskunde Rudi Westendorp. ,,Deze fase heeft geen biologische drive meer, die ons stuwt." Woensdag 25 maart is hij in de Xaveriuskerk aan 't Zand om te spreken over 'Ouder worden, levenskunst'.

Rudi Westendorp, aanvankelijk hoogleraar in Leiden en tegenwoordig in Kopenhagen, schreef vorig jaar 'Oud worden zonder het te zijn', een boek dat herkenning én tegenspraak opriep. Het tekent de hoogleraar ten voeten uit. Zijn boodschap prikkelt en geeft antwoorden op vragen die bij sommige mensen niet eens opkomen, schreven recensenten destijds.

Het sleutelwoord van Westendorp is 'de derde helft van het leven', zegt hij desgevraagd. ,,Biologisch-evolutionair gezien heeft een mens het met z'n vijfenvijftigstee gehad. En dan krijgen wij hier in het Westen nog een derde levenshelft in de schoot geworpen! Dat is een levensfase die, in tegenstelling tot eerdere fases, geen biologische drive meer heeft, die ons stuwt. Je moet aan die derde levensfase zelf een invulling geven."

Mensen reageren op die ontdekking heel verschillend, zegt Westendorp. Sommigen weten niet meer wat te doen en vervallen in een staat van voortdurende apathie en anderen ontwikkelen een nieuwe vitaliteit. ,,Dat dit proces doorkruist wordt door meer gezondsheidsproblemen dan in de eerste en tweede fase, is niet te vermijden. Dankzij de medische ontwikkeling blijft het leven leefbaar, ook al kan er hier en daar wat haperen. De totaalsom kan toch levenskwaliteit opleveren. Ik beschouw het invullen van die jaren na je vijfenvijftigste als levenskunst."

Betekenen de vele reacties op het boek voor Westendorp een prikkel tot verdere invulling van zijn eigen derde levensfase? De hoogleraar denkt eraan in ieder geval twee boeken te schrijven. ,,Het eerste zal vooral praktisch zijn. Het zal gaan over de angst die mensen kan overvallen als ze tot de ontdekking komen dat het biologisch gedaan is en dat ze nog dertig jaar verder moeten. Hoe stel je je te weer tegen een omgeving die je verslavingen probeert te bezorgen en wonderpillen wil geven?"

Het tweede boek zal meer de diepte ingaan over ,,de worsteling met de derde helft", zegt Westendorp. ,,Als mensen geen angst hebben om de derde helft te leven, zullen hun kinderen ook geen angst hebben om oud te worden. Als je na je vijfenvijftigste nog op dertig jaar mag rekenen, moet je er ook wat van maken. Sociale contacten zullen daar een belangrijke rol in spelen, want het leven krijgt pas glans als je dat met meerdere mensen tegelijkertijd leeft. Ik ben er nieuwsgierig naar of de verbanden in een geloofsgemeenschap ook bijdragen aan die 'glans'. Ik kijk daar natuurlijk als buitenstaander naar. Dat kan 25 maart een interessante gedachtewisseling met het publiek opleveren."

Franciscus Xaveriuskerk, 't Zand 29, aanvang 19.30 uur, toegang gratis, met collecte. Meer informatie: geloofsgemeenschaptzand.nl.

foto Rudi Westendorp: 'Als mensen geen angst hebben om de derde helft te leven, zullen hun kinderen ook geen angst hebben om oud te worden.'